“Sıkışan vidalar nasıl açılır?” sorusunun yanıtı tamir, montaj gibi işleri yapmaya çalışanlar tarafından araştırılır. Öte yandan işin ustası olsanız dahi bazı sebeplerle vidaların sıkışması sorunuyla karşılaşmanız mümkündür. Böyle durumlarda neler yapmanız gerektiğini öğrenmek için yazımızı okumaya devam edebilirsiniz.
Vida Çeşitleri Nelerdir?
Sıkışan vida sorunuyla karşılaştığınızda doğru çözümü uygulayabilmek için önce vida çeşitleri hakkında temel bilgiye sahip olmanız gerekir. Yaygın vida çeşitleri şunlardır:
- Yassı başlı vidalar: Düz ve Phillips uçlu tornavidalarla kullanılır. Mobilya ve ahşap montajında sıkça tercih edilir.
- Sac vidaları: İnce metal levhaları birbirine bağlamak için kullanılır. Kendi kendine delik açan yapıları sayesinde pratik montaj imkânı sunar.
- Alçıpan vidaları: Alçıpan ve benzeri yapı malzemelerinin montajında kullanılır. İnce ve keskin dişli yapısıyla malzemeye hızlı tutunur.
- Ahşap vidaları: Kalın ve seyrek dişli yapısıyla ahşap yüzeylere sağlam tutunum sağlar.
- Makine vidaları: Metal parçaları sabitlemek amacıyla somun ile birlikte kullanılır.
- İmbus (allen) vidaları: Altıgen soket başlı olup yüksek tork gerektiren bağlantılarda tercih edilir.
Vida çeşitlerini doğru tanımak, hem montaj sürecini kolaylaştırır hem de sıkışan vida problemlerinin önüne geçer. Yanlış vida seçimi, zamanla sıkışma ve yalama olmaya zemin hazırlar.
Vida Hangi Yöne Açılır?
Vidanın hangi yöne açıldığını el yordamıyla yapılacak kontrolle anlarsınız. Ancak net bir karar veremediğiniz durumlarda sağa sık, sola sök prensibini uygulayın. Yani saat yönünde vidayı sıSumqayıtınız, saat yönünün tersine yapacağınız hareketle de vidayı sökersiniz.
Bu bilginin %100 her yerde geçerli olduğunu söylememiz güçtür. Çünkü istisna özelliklere sahip vidalar da vardır.
Örneğin ters dişli vidalar saat yönünün tersine sıkılır. Fakat bu tür vidalarla karşılaşma ihtimaliniz neredeyse sıfıra yakındır. Sol bisiklet pedalı, motorlarda kullanılan bazı parçalar, çeşitli makine vidaları standart sıkma prosedürünün dışına çıkar.
Paslı Vida Nasıl Sökülür?
Vidaların zaman içerisinde nem ve çevresel faktörlerin etkisiyle paslanması olağandır. Paslanmış vida söz konusu olduğunda vidayı sökmek zorlaşır.
WD-40 ve CRC gibi pas çözücüler kullanarak bu pası giderme imkânınız bulunuyor. Pas çözücüyü vidanın yüzeyinde 15 dakika bekletmeniz yeterlidir. Böylece pas gevşer ve siz de vidayı rahatlıkla çıkarırsınız.
Eğer paslanmış vida pastan dolayı sıkıştıysa bir çekiç yardımıyla onu bulunduğu yerden çıkarmanız mümkündür. Çekiçle tornavidaya vurun ardından pası dağıtın. Bu sayede daha kolay biçimde vidayı sökersiniz.
Bu konuda geleneksel bir tavsiyemiz de var: Vidaya karbonat ve sirke dökün. Oluşan tepkime neticesinde pas gevşer. Sirke ve karbonat kuruduktan sonra vidayı çıkarın.
İşin ustalarının uyguladığı bir diğer yöntem ise ısıtmadır. Vidanın başına çakmak ya da lehim makinesiyle ısı verin. Bu işlemin neticesinde paslanmış vidada meydana gelen genleşme, sıkışıklığı giderir.
Ancak bu yöntemin önemli bir detayı var: Vidanın bulunduğu yüzeyin ısıya dayanıklı olması şart. Eğer vidanın bulunduğu yüzey ısıya karşı dayanıklı değilse diğer yöntemleri uygulayın.
Güçlü bir sıkışma söz konusuysa lokma takımı ve darbeli tornavida gibi malzemeler kullanmak işinizi kolaylaştırır. Uygulama kuvvetini artıran bu ekipmanlar sayesinde vidaları rahatça açarsınız.
Yalama Olan Vida Nasıl Çıkar?
Bir yalama olmuş vidanın tanımı, girinti ve çıkıntıların zaman içerisinde yuvarlaklaşmasıdır. Böyle bir durumda tornavida vidanın üzerine tam oturmaz. Bu nedenle sıkma ya da sökme için yalama olmuş vidayı çevirirken zorlanırsınız.
Yalama olmuş vidayı çıkarmak için uğraşırken yüzeyde hasar da olabilir. Belli detaylara dikkat ederek yalama vidayı kolayca çıkarmanız mümkündür. Ustaların yalama olmuş bir vidayı çıkarırken tercih ettiği yöntemlerin başında lastik bant kullanımı gelir. Lastik bandı vidanın üzerine koyun ve tornavidayı çevirin. Böylece kaymayı önlersiniz.
Matkap uçlarınız arasında vida sökme ucu varsa dilerseniz onu kullanın. Vida sökme ucu genellikle profesyonellerin yalama olmuş vida sorununda uyguladığı bir çözümdür.
Yalama olmuş vidayı sökmek için bir pense de iş görür. Penseyle vidanın kafasını sıkıca tutun. Ardından vidayı çevirin.
Sıkışan Vida Neden Açılmaz? En Yaygın 6 Sebep
Vidaların sıkışması yaygın bir durumdur. Sıkışan vidalar nedeniyle onarım, montaj ve demontaj süreçleri sekteye uğrar. Sıkışan vidanın açılmamasına yol açan en yaygın 6 sebep şöyledir:
- Pas Ve Korozyon: Binaların dış cephelerinde, sokak aydınlatmasında, banklarda kullanılan vidalar nemin etkisiyle paslanır. Bu durum vidaların sıkışmasına yol açar. İç mekânlarda ise kalitesiz vidaların kullanılması paslanma sürecini hızlandırır.
- Aşırı Sıkılmış Vida: Vidanın sıkışmasının nedeni haddinden fazla ısınması da olabilir. Özellikle matkapla yapılan montaj ve vidalama işlemlerinde böyle bir sorun yaşanabilir.
- Vida Başının Yalama Olması: Aşırı güç, vida başına uyumsuz tornavida kullanımı gibi nedenlerle vida başı yalama olur.
- Kirlilik ve Yabancı Cisim: Özellikle dış mekânlarda kullanılan vidalarda kirliliğin ve tozun etkisiyle sıkışma olur. Toz ve kir boşluklara dolarak açılan deliği doldurmaktadır. Bu nedenle vidanın hareket alanı daralır.
- Isı Etkisi: Isının etkisiyle bazı yüzeylerde genleşme olur. Genleşmeden kaynaklı olarak vidanın bulunduğu delikte sıkışması mümkündür.
- Hatalı Vida Kullanımı: Kullanılan vidanın deliğe çok sıkı oturması nedeniyle sıkışma meydana gelebilir. Bu durum özellikle vida çeşitleri arasında yanlış seçim yapıldığında ortaya çıkar.
Sıkışan Vidayı Açmak İçin 5 Etkili Yöntem
Sıkışan vidayı açmak için bir yöntem belirlemeden evvel sıkışma nedenini anlamanız gerekir. Paslanma, uygun vida kullanılmaması gibi farklı nedenler farklı çözüm yolları gerektirir. Size önereceğimiz bu 5 etkili yöntemle sıkışan vidaları kolayca açın:
Sıkışan Vidalar Nasıl Açılır?
- Sıkışan vida nasıl açılır sorusuna yanıt olarak ilk önce yağlama ve çekiç tekniğinden bahsedelim. Bu yöntem paslanmış vidalarda işe yarar. Kaliteli bir makine yağını vidaya dökün. Yağlı vidaya hafifçe çekiçle vurun. Ardından uygun uç yapısına sahip bir tornavidayla vidayı çevirip bulunduğu yerden çıkarın.
- Yalama olmuş bir vidayı sökmek için kanal açma yöntemi size yardımcı olur. Vidanın yalama olan oluğunun yerine yeni bir oluk açmak için kesici diskli bir alet kullanın. Bu sayede yeni oluktan tornavidayı çevirerek vidayı çıkarırsınız.
- Sıkışan vidaları sökmek için soğuk şok yöntemi gibi bir alternatifiniz de mevcut. İlk olarak ısı tabancasıyla 30 saniye süreyle vidayı ısıtın. Sonrasında vidaya soğutucu sprey sıkın. Bu işlemlerin ardından oluşan sıcaklık farkı genleşme yapar ve sıkışmayı açar. Soğuk şok tekniğini sadece metal yüzeylerde uygulayın. Çünkü ahşap, plastik gibi yüzeylerde bu yöntemi denediğinizde hasar söz konusu olabilir.
- Uygulamanız mümkün bir diğer yöntem vida başına epoksi damlatmaktır. Bu yöntem yalama olmuş vida başlarına uygulanır. Epoksi yapıştırıcıyı vida başına damlatın ve üzerine allen anahtar koyun. Epoksi donduğunda allen anahtarı çevirin ve vidayı sökün.
- Paslanmış vida nedeniyle sıkışmada üzerine kola damlatmak da basit ama etkili bir çözümdür. Kolayı vidanın üzerine döktükten sonra 15-20 dakika bekleyin. Süre tamamlandığında vidayı fırçalayıp kalıntıları temizleyin. Vida kuruduktan sonra tornavidayla sökme aşamasına geçin.
Yetgin Cıvata’nın kaliteli vidaları sıkışma problemi olmadan uzun yıllar kullanıma uygundur. Hemen siparişinizi verebilirsiniz.
Dikkatinizi çekebilecek diğer içeriklerimiz:
